Steeds meer mensen twijfelen aan hun online gedrag. Ze scrollen nog dagelijks, maar voelen zich minder goed bij wat ze zien en doen. Nieuw onderzoek van Ofcom laat zien dat het vertrouwen in social media daalt en zorgen toenemen.
▼
Gebruik blijft hoog, maar gevoel niet
Social media is overal en blijft voorlopig nog wel. Uit Ofcom-onderzoek over 2025 blijkt dat 89% van de volwassenen minstens één platform gebruikt. Onder jongeren tussen 16 en 34 jaar is dat maar liefst 97%.
Toch verandert de houding. Steeds minder mensen vinden dat online zijn meer oplevert dan het kost. Dat aandeel daalde van 72% naar 59%. Ook het aantal mensen dat social media positief vindt voor hun mentale gezondheid neemt af, van 42% naar 36%. Het onderzoek toont aan dat het gebruik stabiel blijft, maar het enthousiasme niet.
Zorgen nemen toe, gedrag verandert
Gebruikers worden kritischer en voorzichtiger. Bijna de helft maakt zich zorgen dat wat ze vandaag posten later tegen hen gebruikt kan worden. Dat aandeel steeg van 43% naar 49%.
Tegelijk groeit het ongemak rond schermtijd. Twee derde geeft aan soms te veel tijd op hun telefoon door te brengen; vier op de tien heeft dit bijna dagelijks. Mensen proberen er actief iets aan te doen: ze verwijderen apps, stellen limieten in of laten hun telefoon bewust vaker thuis. Dat zijn geen kleine signalen. Het is gedrag dat wijst op afstand nemen.
Vertrouwen klopt niet altijd
Veel mensen hebben het gevoel dat ze online goed weten wat ze doen. Maar kijk je naar specifieke vaardigheden, dan ontstaat een ander beeld. Het herkennen van advertenties, het inschatten van betrouwbaarheid en het spotten van nepaccounts: op al die vlakken presteren mensen slechter dan ze zelf denken.
De context maakt dat zorgelijker. AI-gebruik is het afgelopen jaar bijna verdubbeld en die tools maken het steeds eenvoudiger om overtuigende teksten, beelden en video’s te genereren. Meer dan de helft van de socialmediagebruikers geeft aan het afgelopen jaar nep- of misleidend nieuws te zijn tegengekomen.
Tegelijk brokkelt het vertrouwen in traditionele nieuwsbronnen af. De meeste mensen gebruiken nog wel mainstream media voor nieuws, maar een groeiende groep twijfelt er geleidelijk aan en zoekt nieuws via onafhankelijke makers op YouTube.
Wat betekent dit voor Nederland?
Het onderzoek is uitgevoerd in het Verenigd Koninkrijk, maar er is weinig reden om aan te nemen dat dit sentiment in Nederland wezenlijk anders ligt. De discussie over een social media verbod voor minderjarigen wint ook hier aan kracht, terwijl meerdere Europese landen al strengere regels invoerden of hebben ingevoerd.
Social media wordt niet meer gezien als automatisch positief of verbindend. Mensen wegen steeds bewuster af wat het hen oplevert en wat het kost.
Wat betekent dit voor merken en onderzoekers?
De belangrijkste verschuiving zit niet in gebruik, maar in houding. Het bereik blijft groot, maar aandacht wordt schaarser en minder vanzelfsprekend verdiend. Vertrouwen moet opnieuw worden opgebouwd.
De consument verdwijnt niet uit social media. Maar de aandacht die hij geeft, is selectiever dan ooit.