Op 10 en 11 februari stond MIE ’26, het jaarlijkse event van het Data & Insights Network (D&IN), in het teken van één centrale gedachte: Insights as a compass. In een wereld die technologisch versnelt en geopolitiek schuurt, draait het niet om de hoeveelheid data die je verzamelt. Het gaat erom of je weet welke kant je op moet. Tijdens het congres werd duidelijk dat inzichten pas echt tellen wanneer ze helpen koers te bepalen.
▼
Richting in een onrustige wereld
D&IN-directrice Rianne van der Loo opende beide dagen met een duidelijke boodschap. De wereld verandert snel en in die versnelling ontwikkelen AI en de invloed ervan zich nog sneller. Hierdoor staat het vertrouwen van de mens en de maatschappij onder druk. Juist dan moet het vakgebied koers houden.
Die lijn werd versterkt door journalist en auteur Laurens Vreekamp. Hij liet zien hoe AI de journalistiek verandert, maar niet vervangt. Technologie kan produceren. Betekenis vraagt context en context vraagt mensen.
In een tijd van overvloed aan informatie wordt betrouwbaarheid de echte kompasnaald.
Zonder focus geen koers
Esther Rookhuijzen van Jaaf Information Design bracht het terug naar besluitvorming. Meer dashboards zorgen niet voor betere keuzes. Ze zorgen vaak voor ruis.
Een kompas werkt alleen als je weet waar je naartoe wilt. Wie alles toont, verdwaalt. Wie durft te kiezen wat relevant is, creëert richting.
Haar boodschap raakte aan de kern van het motto. Insights zijn geen verzameling grafieken. Ze zijn richtingaanwijzers.
AI als hulpmiddel, niet als stuurman
Bij de sessie van de Kamer van Koophandel werd zichtbaar hoe AI praktisch wordt ingezet. Door in natuurlijke taal vragen te stellen aan het handelsregister kunnen woordvoerders sneller antwoorden genereren. Een proces dat voorheen weken kon duren, versnelt hiermee naar enkele minuten.
Ook hier draaide het uiteindelijk om regie. Wie stuurt en wie volgt?
AI versnelt processen. AI ondersteunt analyses. Maar zonder menselijke sturing ontbreekt houvast.
Diezelfde nuance kwam terug in sessies over AI-moderatie in onderzoek. Technologie kan gesprekken voeren, analyseren en structureren. De betekenis ervan vaststellen blijft mensenwerk.
Een kompas is enkel een instrument om richting aan te geven, maar het bepalen ervan ligt altijd nog bij de houder.
De hele keten als navigatiesysteem
Picnic, de Nederlandse online supermarkt die zonder fysieke winkels opereert en de hele keten zelf heeft ingericht, liet zien wat het betekent om inzichten als kompas te gebruiken voor je hele organisatie. Niet alleen marketing optimaliseren, maar de volledige keten herdenken.
Door data te verbinden met logistiek, operatie en klantbeleving ontstaat samenhang. Samenhang creëert voorsprong.
In een markt waar marges dun zijn en concurrentie toeneemt, is ketendenken geen luxe. Het is navigatie.
Gedrag begrijpen voorbij gemiddelden
Diana Derval van Derval Research bracht een andere laag aan in het gesprek over richting. Haar sessie liet zien dat consumenten geen uniforme groep vormen, maar biologisch en neurologisch van elkaar verschillen.
Ze toonde hoe zintuiglijke voorkeuren, hormonale profielen en culturele context invloed hebben op hoe mensen producten ervaren. Wat voor de één werkt, kan voor de ander averechts uitpakken.
Haar boodschap: wie stuurt op gemiddelden, mist nuance. Wie durft te kijken naar diepere gedragsverschillen, krijgt betere inzichten.
Meten met realisme
In sessies over marketing measurement werd duidelijk dat modellen richting geven, geen absolute waarheid.
Media mix modelling en attributiemodellen helpen bij het verdelen van budgetten en het evalueren van effectiviteit. Maar zonder goede data, centrale infrastructuur en samenwerking blijven het schattingen.
Een kompas geeft richting. Het vervangt geen gezond verstand.
Luisteren als strategische vaardigheid
Legendarisch journalist en programmamaker Coen Verbraak bracht het congres terug naar een noodzakelijke vaardigheid: luisteren. In een tijd van snelheid en meningen is aandacht een schaars goed.
Wie goed luistert, krijgt rijkere inzichten. Met rijkere inzichten kun je gerichter keuzes maken. Misschien is dat wel de meest menselijke vorm van een kompas.
Verbinding als voorwaarde
Tussen de sessies door ontstond ruimte voor ontmoeting. Dynata verzorgde lunch en borrels en maakte verbinding tastbaar. Dag één werd afgesloten met een mix van insights en stand-up door Rik Moons, die het vak met humor relativeerde.
Ook dat is richting. Weten wanneer je moet analyseren en wanneer je moet relativeren.
Koers houden
MIE ’26 liet zien dat de sector meebeweegt met een constant veranderende wereld. AI krijgt een plek, onderzoek wordt sneller en data is rijker dan ooit tevoren. Maar zonder richting blijft het drijven.
Insights as a compass betekent niet méér data verzamelen, maar bewuster sturen.
Na twee dagen blijft één gedachte hangen: beschikken we alleen over informatie, of weten we ook echt welke kant we op gaan?
Benieuwd naar alle sprekers en sessies van MIE ’26? Bekijk hier het volledige overzicht.