Social media blijft de grootste digitale ontmoetingsplek en entertainmentkanaal voor jongeren, maar de manier waarop zij het gebruiken verandert opmerkelijk genoeg. Volgens het Nationale Social Media Onderzoek 2026 van Newcom blijven platforms als Instagram, TikTok en YouTube belangrijk, maar jongeren tussen 15 tot 19-jarigen besteden juist iets minder tijd aan social media dan een jaar eerder. Dat is geen klein detail. Het onderzoek wijst op een trend: jongeren worden kritischer en selectiever in hun socialmediagebruik. Ze zoeken platforms die meer bieden dan vluchtige content en eindeloos scrollen.
▼
Wat verandert er in het gedrag van jongeren?
Het sociale medialandschap blijft groot:
• 14,6 miljoen Nederlanders gebruiken social media, iets meer dan vorig jaar.
• Gemiddeld gebruiken Nederlanders 4,5 platforms.
Binnen die cijfers valt het gedrag van jongeren extra op. Waar 15-tot-19-jarigen vorig jaar gemiddeld 165 minuten per dag op social media doorbrachten, ligt dat nu op 160 minuten. Die lichte daling gaat samen met een verandering in houding: minder gedachteloos gebruik, meer bewuste keuzes.
Veel jongeren lijken verzadigd door oppervlakkige content. Ze kiezen vaker voor platforms en formats die inspireren, ruimte bieden voor echte interactie of ontspanning combineren met informatie. Daarmee is de rol van social media van tijdverdrijf verschoven naar iets functionelers. Jongeren willen controle over hun tijd en aandacht en zijn kritischer op wat ze volgen en consumeren.
Wat deze verandering betekent voor onderzoek
Voor iedereen die in onderzoek werkt of met jongeren bezig is, is dit waar je op moet letten:
Eén jongere bestaat niet
De groep jongeren is allesbehalve homogeen. Leeftijd alleen volstaat niet meer. Motivatie, gebruiksdoel en contentvoorkeuren bepalen steeds sterker hoe en waarom platforms worden gebruikt.
Kwaliteit boven kwantiteit
Tijd op platform zegt ook steeds minder. Betrokkenheid, interactie en de mate waarin content daadwerkelijk iets losmaakt of wordt gedeeld zijn relevanter.
Nieuwe metrics zijn nodig
Likes en views geven een beperkt beeld. Analisten moeten meer kijken naar context, participatie en duurzame betrokkenheid om social media-effectiviteit goed te begrijpen.
Impuls voor social strategie
Jongeren zijn geen passieve scrollers meer. Ze maken steeds vaker bewuste keuzes over waar ze hun aandacht aan besteden. Wie hun gedrag wil begrijpen, moet verder kijken dan volumes en minuten. De echte inzichten zitten in waarom zij blijven en wanneer ze afhaken.